13 January 2016

L-influwenza fit-tfal

It-tfal ikunu ma jifilħux ħafna aktar bl-influwenza milli meta jkollhom riħ, u s-sintomi jiġu fuqhom f’daqqa. Filwaqt li b’riħ t-tfal ikollhom enerġija biex ikomplu jilgħabu, tfal bl-influwenza jkunu mitluqin u sikwit jkollhom bżonn jistrieħu fis-sodda.

SINTOMI

It-tfal morda bl-influwenza jħossuhom l-agħar fl-ewwel jumejn jew tlieta. Is-sintomi tal-influwenza jinkludu:
  • Deni għoli u li jiġi f’daqqa, u tkexkix ta’ bard.
  • Uġigħ ta’ ras u uġigħ fil-ġisem
  • Telqa u ħedla kbira
  • Sogħla xotta u uġigħ fil-griżmejn
  • Nuqqas ta’ aptit, dardir, rimettar u uġigħ ta’ żaqq
TIXRID

Il-marda hi l-aktar komuni fix-xitwa. L-influwenza tinxtered faċilment, l-aktar meta t-tfal ikunu flimkien f’post magħluq (bħal fil-klassi tal-iskola). Tinxtered permezz ta’ qtajriet fl-arja mis-sogħla jew għatis, u b’kuntatt dirett mal-bżieq mill-idejn jew oġġetti kontaminati. It-tfal jxerrdu l-virus minn ġurnata qabel jimirdu sa ġimgha wara.

PREVENZJONI

L-aktar mod effettiv biex tipreveni l-influwenza huwa permezz tat-tilqima li tingħata kull sena minn Ottubru sa Diċembru. Il-ħasil tal-idejn (bl-ilma u s-sapun jew bl-alcohol) inaqqas it-tixrid tal-mard. Evita li trabi fl-ewwel xhur tal-ħajja jkollhom kuntatt ma’ tfal u nies oħra morda.

KOMPLIKAZZJONIJIET

L-influwenza tista’ twassal għall-infezzjoni fil-widna, fis-sinus u fil-pulmun (pneumonia). Tfal żgħar taħt sena huma f’riskju akbar li jiddaħħlu l-isptar minħabba dawn il-komplikazzjonijiet.

KURA
  • Ħalli t-tfal jistrieħu d-dar u fis-sodda.
  • Agħtihom jixorbu kemm jista’ jkun biex ma jixxottawx.
  • Agħtihom Paracetamol jew ibuprofen jekk ikunu mdejjqin bid-deni jew uġigħ.
  • Naddaf l-imnifsejn (bi sprejtal-ilma bil-melħ) u bil-pompa. Tista’ tuża sprej decongestant fit-tfal akbar. Il-misturi tas-sogħla jew misħun bl-għasel u lumi, jistgħu jgħinu xi ftit.
L-influwenza hi kkawżata minn virus (influenza virus A jew B) u għalhekk l-antibijotiċi ma jaħdmux.

KONSULTA MAT-TABIB

Kellem lit-tabib jekk it-tfal juru s-sintomi tal-influwenza, u speċjalment jekk ikunu għadhom żgħar jew għandhom xi kundizzjoni kronika (bħall-ażżma, problemi fil-qalb jew dijabete). Erġa’ kellem it-tabib jekk id-deni jippersisti aktar minn 3 ijiem, jew jiżdiedu s-sintomi bħall-uġigħ fil-widnejn u qtugħ ta’ nifs, jew jekk tara li l-kundizzjoni sejra għall-agħar.